دونيا آذربايجانلي لاري کونقئرئسينده باش وئره ن سون اولايلاري آراشديرارکن، آذربايجان آديني داشي يان بير تشکيلاتين داخيلينده چوخ ساحه لي بير سيويل موباريزه نين عکسي اولاراق  چيرکين بير موباريزه يه  شاهيد اولوروق. حتا ايلکين اينساني ده يرلره قارشي حورمت سيزليک، جريان ائده ن موباريزه نين اساس خوصوصيت لرينده ن بيري ساييلير. بورادا نه باش وئريب؟! بورادا هانسي ماراقلاردان ال چکمک مومکون ساييلمير؟! سيويل دونيايا خاص اولان دمکراسي  ياخود چوخلوغون قبول ائتدي يي بير دوشونجه يه تابع اولماق نده ن مقبول ساييلمامالي دير؟! سيويل دونيادا ياشايان عاليجنابلار بيرليک دوشونجه سي اورتايا آتيلارکن نده ن قورخويا و تشويشه دوشموشلر؟!

صحبت کيمسه ني حيمايت ائتمک ياخود عکسينه کيمسه ني گوناهکار سايماقدان گئتمير. صحبت دونيا ايجتيماعيتي قارشيسيندا مووجود اولان بين الخالق ايجتيماعي بير تشکيلاتين داخيلينده اينساني ده يرلرين کيمسه لر طرفينده ن قيمت سيز ساييلماسيندان گئدير. دونيا آذربايجانلي لاري کونقئرئسي (داک) کيمسه نين مولکييتينده اولماييب و کيمسه نين اونو اوزه لشديرمه يه جسارتي بئله چاتماز.

صدرلر و ديگر وظيفه لري حياتا کئچيره ن شخصلر دمکراتيک پرينسيپلره اساسلانان بير تشکيلات داخيلينده دائيمي اولا بيلمزلر. هر بير تشکيلات خصوصي بير مکانيزمله عضولر آراسيندا علاقه لري تنظيم له يير و پروقراملار اساسيندا بللي اولان وظيفه لري حياتا کئچيرير. بئله اولان حالدا  فيزيکي بير ييغينجاق ياخود توپلانتي دا قراره آلينان لار نده ن غير فيزيکي بير توپلانتي نين قرارلاري ايله ده ييشديريلمه لي دير.

"داک" داخيلينده باش وئره نلري داها ده رينده ن دوشوندوکده، بورادا صدرين ضعيفلي يي، سرريشته سيزلي يي و داکين دوشدويو اولومجول وضعيت کيمي سسلنديريلن  پوپوليستي شوعارلارين آرخاسيندا مووجود اولان بويوک بير هدفين اولدوغونو درک ائتميش اولارديق. لندن ده آکادميک بير تحصيله ماليک اولان دونيا شوهرتلي  بير پرفسورون ، عالي تحصيلين ايلکين پيلله لريني بئله کئچمه ين شخصلرده ن سر ريشته سيز ساييلماسي ان آزي آغيلسيزليق دير. ديگر طرفده ن ديازپور بير تشکيلاتين آماجي نه قده ر استراتژيک بير آماج دير کي اينديکي صدر اونو حياتا کئچيره بيلمير؟! ساده جه اولاراق داک صدري نين دونيا آنا ديلي گونو عرفه سينده بين الخالق اينسان حاقلاري تشکيلاتلاري ايله گئچيردي يي گوروشلري و يالانلا، ساختاکارليقلا اويون اوينايانلارين عمللرينه نظر سالساق، کيمين نه يه اهميت وئردي ييني باشا دوشموش اولارديق. اصلينده پوپوليستي شوعارلار آرخاسيندا گيزله ديلن ايستکلر سانيلديغي کيمي مورکب ساييلمير. "داکين" صدري حتي ايستعفا طلبي قارشيسيندا نووبه ده ن کنار قورولتايا گئتمه يي ده قبول ائديب. آنجاق صحبت داکين يئني ده ن گوجلنمه سي و بيرليک چاغريشيندان گئدير.

 گونئي آذربايجان ميللي – آزادليق حرکاتي سياسي بير  آلترناتيوه چئوريلرکن خاريج ده و داخيلده بوتون قووه لريني بيرلي يه سوق ائتديرير. و داک ايستر- ايسته مز  بو قايدادان مستثنا ائديلمير. داک بيرلشرسه گونئي  دونيا ايجتيماعيتي ايله سيستملي بير صورتده علاقه يه گيره بيلر، داک بيرلشرسه ميلي منافعيميزه خيدمت ائده بيلر. کئچميش صدر آپاراتي (صدر و اونون دسته سي) ايره نج مئتودلاردان ال چکيب حقيقي معنا دا دمکراتيک موباريزه يه گيرمکله ياخين گله جکده  ان آزي  تاسسوفلرله کئچميشه نظر سالماياجاق.

قورتولوش تشکيلاتي نين محوينه سبب اولموش شخصلر ياخين کئچميشيميزده باش وئره ن ساتقينليق لارين اونودولدوغونو تصور ائتمه سينلر...!

ايران يئتکيليلري نين آچيقلاماسينا گؤره، بو گون آذربايجانين باش کندي تبريزده باش وئرن پارتلاييش حربي پادگانلاردا ياپيلان اؤنجه دن پلانلانميش پروقراميميش.

يئتکيليلرين دئديکلرينه گؤره، بو پروقرام داها اؤنجه دن پلانلانمشدير آنجاق ميلته بو باره ده بيلگي وئريلمه ميشدير. پارتلاييش شهرده پانيک ياراداراق بير چوخلو سويداشيميزين نیگرانلیغینا ندن اولوبدور.

نورمالده بئله دئنمه لر يا پارتلاييشلار ياشاييش بؤلگه لريندن اوزاق ياپيلار. بو گونکو پارتلاييش بير سيرا ندنلردن اؤتور نورمال بير پروقرام اولا بيلمزدير. اونايلانماميش خبرلر اساسيندا، بو پارتلاييش گيزلي سيلاح اورتيم بازالاريندا باش وئريب و اگر تکنيکي عاريضه اولماييبديرسا، دئمک شهرلرده پانيک ياراتماق و ميللتي دولته اعتراض ائتمکدن اوزاق ساخلاماق اوچون يئرآلتي بير اورون دنمه سي اولوبدور.

داها اؤنجه آذربايجان بؤلگه لرينده يئر آلتي سيلاحلاري دئنئتيمدن کئچيرن فارس حاکيمييتي، زلزله لره ندن اولموش و بير سيرا تهلوکه لي گاز و شيميايي ماده لرين بؤلگه ده داغيلماسينا باعث اولوبدور.

اردبيل بؤلگه لرينده اتم دئنمه لري گرچکلشدیرن فارس شووونيستلري، تهلوکه لي آتينتيلاري بو بؤلگه لرده گؤمورلر. بو ايش گوونلي اولماديغي اوچون زامان زامان حاديثه لره ندن اولور. اردبيل بؤلگه سينده راديو آکتيو ائتکيسي ندنيله خرچنگ (سرطان) خسته ليگي نورمال اولمايان شکيلده چوخاليبدير.

: تشکل دانشجوئی آرمان در دانشگاه آزاد تبریز روز چهارشنبه هشتم اسفند ماه در ساختمان علامه امینی دانشگاه مراسم روز جهانی زبان مادری را گرامی می دارد. از همه دانشجویان و فعالان آذربایجانی دعوت می شود در این مراسم حضور پرشوری داشته باشند. 

با توجه به خبری که در وبلاگ آرمان منتشر شده است، بالاخره دانشجویان دانشگاه آزاد تبریز موفق به اخذ مجوز جهت برگزاری مراسم گرفته اند.

گفته می شود به درخواست این تشکل که در 18 بهمن تحویل هیات نظارت قرار گرفته بود، بالاخره پس از 18 روز و پس از سپری شدن دوم اسفند جواب مثبت داده شده است. هنوز تاریخ دقیق مراسمی که قرار است برگزار شود اعلام نگردیده است.

بنظر می رسد فعالان دانشجوئی جهت مقابله با سیاست سانسور و مخالفت با اجرای برنامه ها در زمانهای رسمی که توسط حکومت اعمال می گردد به سیاست برگزاری مراسم ها  در روزهائی دیگر روی آورده اند تا تنور مطالبات ملی در دانشگاههای کشور همواره داغ باشد.

GAMOH-un Quzey Azərbaycan təmsilçiliyindən "OLAYLAR"a daxil olan məmulata görə, İran hakimiyyəti Milli Hərəkat fəallarına qarşı geniş əməliyyatlar keçiriblər

Güney Azərbaycan şəhərlərində gərginlik davam edir

 Həbs edilənlərin bir qismi azadlığa buraxılıb

Fevralın 21-də Güney Azərbaycanın bir sıra şəhərlərində ana dili günü ilə bağlı tədbirlər keçirilib. GAMOH-un Quzey Azərbaycan təmsilçiliyindən "OLAYLAR"a daxil olan məmulata görə, İran hakimiyyəti Milli Hərəkat fəallarına qarşı geniş əməliyyatlar keçiriblər. İri şəhərlərdə üç nəfərin bir yerdə gəzməsinə icazə verilməyib, toplantılar dağıdılıb, şübhəli bilinən şəxslər saxlanılıb. Təbrizin mərkəzi küçələrində fevralın 21-dən etibarən təhlükəsizlik kameraları quraşdırılıb. Bazarlarda və geniş xiyabanlarda xüsusi qvardiya qüvvələri yerləşdirilib. Həbs edilənlərin bir qismi gecə yarısı azadlığa buraxılıblar. Urmuda vəziyyət daha gərgin olub. Rejimə qarşı dirəniş göstərən urmululara təzyiq göstərilib. Küçə və xiyabanlarda polis maşınları gözə dəyib. İran hakimiyyətinin internetə çıxışı da əngəllədiyi bildirilir. Azərbaycan şəhərlərindən gərginlik davam edir.

Güneydə qadınlar aktivləşib

 Bu tendensiya rejimi qorxuya salıb

Ötən il Güney Azərbaycan qadınları üçün uğurlu olub. Son aylarda Güneydə qadın hərəkatı güclənib. GAMOH-un Quzey Azərbaycan təmsilçiliyindən "OLAYLAR"a daxil olan məmulata görə, bu tendensiya İran rejimini təşvişə salıb. Son vaxtlar qadın polislərin sayının artırılması da bu təlaşın nəticəsidir. İş qəbul edilən 400-ə qədər qadın polisin əksəriyyətinin Türkcə bilmədiyi bildirilir.

 Güneydə yeni Dil və Mədəniyyət Ocağı yaradılıb

 Yaradıcıları tannınmış hərəkatçılardır

Güney Azərbaycan Milli Hərəkatının fəalları birləşərək Dil və Mədəniyyət Ocağını yaradıb. Yeni qurumda siyasi fəaliyyətinə görə əvvəllər bir neçə dəfə həbs edilmiş Şahnaz Qulami, Jila Məmmədxanlı, Şahin Heydəri, Süməyyə Fəllahian, Mənuçöhr Əzizi, Həmid Şafei, Əlirza Sərrafi, Əkbər Azad,   Səid Muğanlı da var. Ocaq Azərbaycan türklərinin hüquq və azadlıqlarının qorunması məqsədilə əvvəllər keçirilən tədbirlərdə qəbul edilən qərarların yerinə yetirilməsi üçün fəaliyyət göstərəcək. ("OLAYLAR"İA)

 
Abbas Lisani ağır şəraitdə saxlanılır

 Onu yoluxucu xəstəliyi olan məhbuslarla bir kameraya salıblar

Güney Azərbaycan Milli Hərəkatının tanınmış simalarından biri Abbas Lisani hələ də həbsdədir. GAMOH-un Quzey Azərbaycan təmsilçisi Ağrı Qaradağlının "OLAYLAR"a daxil olan məlumata görə, Abbas bəyin saxlanma şəraiti ağırdır. Onun Əhər həbsxanasında qeyri-insani şəraitdə saxlandığı bildirilir. Beləki onu yoluxucu xəstəliyi olan məhbuslarla bir kamerada saxlayırlar. Yaxın günlərdə onun Yəzd şəhər həbsxanasına keçiriləcəyi söylənilir. Məhbusun yenidən mühakimə ediləcəyi də gözlənilir.

İranın Azərbaycan şəhərlərində 21 fevral Beynəlxalq Ana Dili Günü polis və silahlı dəstələrin basqısına rəğmən qeyd edilib.

Təbrizə İranın müxtəlif şəhərlərindən yüz-mindən çox silahlı qüvvə gətirildiyi bildirilir. Bu qüvvələrin Təbrizin müxtəlif yerlərində yerləşdirilmişdir. Şəhərin mərkəz meydanlarında “Yegan-e Vijə” adlanan xüsusi polis qüvvələri axşam saat 4-dən sonra hərbi maşınlarla yolları kəsib və kütləvi toplantılara imkan verməyib. Təbrizin Bazar Ağzına doğru yürümək istəyən minlərlə nümayişçi saat 5:30 radələrində Təhlükəsizlik qüvvələri tərəfindən geri qaytarılıb.

Zəncan şəhərində yüzlərlə tələbə və fəal Universitetin Səbzə meydanında silahlı dəstələr və polis hücumlarına məruz qalıb.

Azərbaycanlı Siyasi Məhbusları Müdafiə Assosiyasına (ADAPP) gələn məlumata əsasən Urmiyə də Jurnalist Riza Dağistani, Aşiq Əsgər Said, Mehdi Nuri və Zəncanda isə Türk dilinin müəllimi olan Şəhram Muradi nəzarət altına alındığını bildirlib. Onların harada saxlanıldığı aydın deyil.

Ərdəbildə fəallar Şəriəti meydanında toplaşaraq, Xomeyni xiyabanından Səfəvi meydanına doğru yola düşüblər. Lakin, az sonra silahlı qüvvələr onların hərəkətinə mane olub. Bu hadisədə tutulan və yaralananların sayı barədə hələ məlumat əldə edilməyib.

Urmiyənin İmam və Xəyyam xiyabanı, Nəqədənin İmam meydanında toplanan fəallarda silahlı dəstələr və polis hücumlarına məruz qaldığı bildirilir.

تجلیل از روز جهانی زبان مادری در کابل

از روز جهانی زبان در افغانستان در حالی تجلیل شده است، که این کشور در روز های اخیر با موجی از تنش های مختلف در زمینه استفاده از زبان مادری رو به رو بوده است.

سازمان علمی، آموزشی و فرهنگی ملل متحد ( یونسکو) سال روان را سال زبان های مادری نام گذاری کرده است.

بسیاری از آشنایان به مسایل زبانی در افغانستان به این عقیده اند که عمدتاً تنش های موجود در عرصه مسایل زبانی برخاسته از نیات سیاسی است و نمی تواند به معضل جدی در میان افغان ها تبدیل شود.

در حال حاضر در افغانستان زبان های پشتو و دری به عنوان زبان های رسمی این کشور در قانون اساسی در نظر گرفته شده است؛ ولی در کنار آن به رشد زبان های دیگر در مناطقی که به آن زبان ها سخن گفته می شود نیز تاکید شده است.

این نهمین سال است که سازمان ملل متحد از روزی به نام روز جهانی زبان در سراسر جهان تجلیل می کند. امسال این روز به نام "سال زبان مادری" از سوی سازمان علمی، آموزشی و فرهنگی سازمان ملل متحد، یونسکو، نام گذاری شده است.

در مراسم رسمی که به این مناسبت در شهر کابل روز پنجشنبه (۲۱ فبروری) برگزار شد، حنیف اتمر، وزیر معارف افغانستان، سخن گفتن به زبان مادری را حق تمام شهروندان افغان خواند و گفت دولت وظیفه دارد این حق را برای همه اتباع افغانستان تامین کند.

قربانی

آقای اتمر گفت: "آنچه که من حیث حق به ملت بزرگ افغان داده شده، و به فرزندانش داده است، به هیچ وجه نباید قربانی تفکر سیاسی و ملاحظات سیاسی شود."

در همین حال آقای اتمر از آغاز برنامه های جدید وزارت معارف افغانستان در عرصه آموزش به زبان های مادری در سراسر افغانستان خبر داد.

وزیر معارف افغانستان افزود: "به آن هموطنان ما که به زبان های ازبکی، بلوچی، پشه ای، نورستانی و پامیری صحبت می کنند این خبر خوش را بدهم که ما ترتیبات کامل را به خاطر تدریس این زبان های شیرین ملی خود در نظام معارف (آموزش و پرورش) روی دست گرفته ایم."

تنوع زبانی

در پیامی که از سوی رییس سازمان یونسکو به مناسبت روز جهانی زبان انتشار یافته و در مراسم تجلیل از روز جهانی زبان در کابل، ترجمه آن خوانده شد، بر تکثر زبانی، به عنوان پدیده با اهمیت در رسیدن به همگرایی در میان جوامع، تاکید شده است.

در این پیام آمده است: "به مناسبت نهمین سالگرد روز جهانی زبان مادری من بر اهمیت تنوع زبانی و چند زبانی تاکید می کنم، تا در فراگیری آموزش و پرورش، در دستگاههای قضایی و اداری، در آزادی فرهنگی و رسانه ها و فضای مجازی اینترنت و معاملات به رسمیت شناخته شود."

تنش

افغانستان در حالی از روز جهانی زبان و، به ویژه سال زبان مادری، تجلیل می کند که این کشور در روز های اخیر با موجی از تنش های تب آلود در عرصه زبان رو به رو است.

این تنشها در پی مجازات سه روز نامه نگار تلویزیون ملی افغانستان، به دلیل استفاده از واژگان فارسی دری، از سوی وزارت اطلاعات و فرهنگ این کشور به وجود آمد.

سهل انگاری

اسدلله ولوالجی، از نویسندگان ترک زبان افغان، عدم تحرک جامعه زبانی افغانستان و سهل انگاری دولت ها را در عدم رشد زبان های رسمی و محلی افغانستان مهم ارزیابی کرد.

آقای ولوالجی گفت: "زبان دری زبانی است که به زور بر مردم منطقه تحمیل نشده است. اقوام مختلف در آسیای میانه، افغانستان، هند، ایران و ترکیه این زبان را به طور طبیعی پذیرفته اند."

او افزود: "ملت افغانستان نه خود حرکتی به طرف پیشرفت زبان خود کرده و نه دولتهایی که در این کشور ایجاد شده به خاطر رشد این زبان(فارسی دری) قدمی برداشته اند."

بسیاری از آشنایان به مسائل زبانی در افغانستان با توجه به نابسامانی های زبانی در این کشور معتقدند که در کنار رشد زبان های محلی افغانستان دولت این کشور باید برنامه هایی را در عرصه فرهنگ سازی و غنای زبان های موجود در این کشور آغاز کند.

در حال حاضر زبان های افغانستان به دلیل عدم رابطه با دیگر زبان های دنیا، که عمدتاً از راه ترجمه متون صورت می گیرد، به کمداشت های فراوانی در عرصه واژگان و اصطلاحات علمی، فلسفی، اقتصادی و فرهنگی رو به رو است.

آذربایجان ،باکو،22 فوریه  پارلمان کشورهای ترک زبان تاسیس می شود

  اقدامات لازم جهت تاسیس پارلمان کشورهای ترک زبان شروع شده است. نظامی جعفراف رئیس گروه دوستی پارلمانی با ترکیه در مجلس ملی آذربایجان درگفتگو با خبرگزاری ترند گفت : در نخستین اجلاس شورای بین المجالس کشورهای ترک زبان که در ترکیه برگزارخواهد شد،  اقدامات لازم جهت تاسیس پارلمان کشورهای ترک زبان شروع خواهد شد. این اولین اقدام در این زمینه می باشد.

اولین اجلاس شورای پارلمانی کشورهای ترک زبان در 21-22 فوریه در آنتالیای ترکیه برگزار خواهد شد.

در این اجلاس هیئت رئیسه، ترکیب، شرایط عضویت، زبان کاری، و دیگر مسائل مورد مذاکره قرار خواهد گرفت. هدف از تاسیس این شورا که بسیاری از کشورهای ترک زبان به عضویت آن خواهد پیوست، تعیین مکانیزم مشترک اتحادیه پارلمانی، تطبیق سیاستهای توسعه همکاری متقابل بین این کشورها، مبادله تجربه و اجرای طرحهای مشترک میباشد.

 سرپرست هیئت اعزامی جمهوری آذربایجان به این اجلاس، معاون رئیس مجلس، ضیافت عسکراف در گفتگو با ترند  اعلام کرد که تاسیس پارلمانی کشورهای ترک زبان یک ضرورت تاریخی است و به همین دلیل تاسیس آن واجب و ضروری میباشد.

در دنیا شش کشور مستقل ترک زبان و بیش از 20 جمهوری خود مختار موجود است. آذربایجان، ترکیه، قرقیزستان، قزاقستان، ترکمنستان و ازبکستان کشور های مستقل ترک زبا ن هستند.

30 میلیون دان آرتیق یاشایان تورک آذربایجان لی ایران اؤلکه سینده ، هله ده 21 اینجی یوز ایل لیک ده اؤز آنا دیل لرینده تحصیل ائتمک دن محروم قالیب لار- بیر حالدا کی باشقا اؤلکه لرده بو سوروم(Sorum) ایل لردیر آرادان قالدیریلیب و اینسان لار اؤز یلکین و دوغال حاق لارینا مالیک دیرلر .

هر بیر اینسان دونیایا گؤز آچاندان سونرا اؤز آناسینین دیلی اولاراق بسله دییی شیرین لای لاسی ایله ، گئجه گوندوز ایل لره قاتیب - بویویوب ، آیاق توتوب و گؤزله ییرکی اوخول لاردا اؤز آنا دیلینده سؤزلر- کلمه لر و جمله لری اؤیره نیب - دوشونسون و دونیایا گئنیش لی باخارکن قانادلانیب و اؤزونه عایید اولان توپلومون قوُللوغوندا چالیشسین .

آنلامی ، بوتون « توپلوم »(جامعه) اؤز کیملیک لرینده یاشاییب دونیا اینسانلار بیرلشیمین یولوندا ، آیاق لانسین لار .

آما بو اینسان اوُشاق لیق چاغیندان ، دوشونجه لرینی داها داورانیش لارینی ، ایلک مکتبه آتدیم قویاندان سونرا اؤز دیل ایله کاغیذ اوستونه گتیرنمه سه ، ان بؤیوک روانی گرگین لیک لرله اوز- اوزه اولوب فیکیر و آغیز ایلگی لری آردان قوپاریلیب ، سونوج دا آسئمیله اولاجاق دیر. نهایت ده اینسان مَسخ اولوب ، باشقا باخیش ایلا دیری ایکن اؤلور !

بو اوزدن غیر دولتی موسسه و قوُروم لار 1996 ایلینده بارسلونا دا توپلانیب اینسان حاق لارینین جهانی اعلانینا آسیلاراق دیل حاق لارینین دونیا بیانیه سینی ایمضالاییب دیل اؤزگورلویونو - اونون باغیمسیز فورمادا قوُللاندیغینی بوتون دونیا اؤلکه لرینه سَس لَندیریب - بیلیندیردی لر .

بیزیم اؤلکه ده ده اینسان لار ، مکتب لرده اؤز دیلینده یازیب و اوخوماسی ، آنا یاسانین 15- اینجی مادده سینده ، آیدین جا قید اولونموشدور .

بئله لیکله ، من « هدایت ذاکر » بیر معللیم اولاراق بو اؤلکه نین اوُشاق لاری داها گنج لرینین آیدین گله جه یی و آنلاملی یاشام لاری و یوُردون آرتیق گلیشمه سی اوچون ، بوتون مسئول لاردان 15- اینجی اصلین ایجرا اولونماسینی ایسته یه رک ، اسفند-ین 2-سی جوما آخشامی (21 فئوریه 2008) دونیا آنا دیلی گونو موناسیبت ایله آجلیق گؤره وینی گئچیره جه یم.

آنا دیلی گونو بوتون اینسان لار و آذربایجان میللتینه اوُغورلو اولسون .

ايللردير دوداقلاريميزدا چيرپينان سسيميز ياساقدير. نه گؤزلريميزدن قوشمالار اسديرمه يه حاققيميز وار نه قولاقلاريميزدا باياتيلاري گزديرمه يه.

ساري تئل گلينيميزين آغزي قانلي دير، ديلي كسيلميش. خزردن كوروغلو هارايي قوپور، ساوانلاندان قورقود ده ده ميزين ناغيللاري، اورين دن قوپوز و آراز سانكي جيران بالاسيدير ديلين ايتيرميش سوت سوز... .

اوشاقلاريميزين ديليندن قارقيش دؤشمز، قارانليق قوروقچولارينا ايتحاف!

آتا لاريميز دوستاقدا، آنالاريميز دا كؤوره ك اؤره ك لرين تنديره ياپيرلار، ديليميز ياساق! سسين كلسين باري بؤلبؤل...

كيمي لري چؤرؤمؤش سؤمؤكلرينه مدرن پالتار گئيديريب، كيمي لريسه گئري چيليگي باغيراركن ديليميز كسيلدي بيزيم، ياساق لاندي، دوستاقلاندي ...

" هئ...ي دلي لريميز، بوگؤن چنلي بئليميز، يالنيز آنا ديليميز!"

آذربايجان اؤيرنجي حركاتي، دؤنيا آنا ديلي گؤنؤن، ياساق ديللي ميللتيميزين اؤنؤنده باش ايه ره ك، قوتلايير، بؤتؤن ميللي حاقلاريميزي، اؤزه لليكله تانري سل ديليميزين اؤيره تيم حاققيني الده ائتمك اؤچؤن اولوسال ساواشينا گؤنؤ گؤندن آرتيق آندلي اولدوغونو غورورلا سؤيله يير.

اوغور مؤطلق بيزيمدير.

دوداقلاريميزدا آنا ديليميزده ظفر نغمه سي چالاسي ...

Türk Tarih Kurumu Başkanı Prof. Dr. Yusuf Halaçolu'ndan Araz Harekatına Destek

تؤره ن چئرچووسینده 23 فوریه-ده فرانسه-نین استراسبورگ شهرینده میتینگی و 24 فوریه-ده هلند-ین هاق شهرینده  خوجالی قوربان لاری آنیتین آچیلیشینی کئچیره جک.

آنیت دا اوشاغینی ارمنی تجاوزجوسونده قورخماق اوچون باشینین اوستونه قالدیران بیر آنا جانلادیریلیر.یوکسک لیگی 2 متر اولان آنیت، هلند- تورک آذربایجان کولتور درنه گی-نین گیریشیمیله "Kamperfoeliestraat" پارکیندا تیکیلدی.بونو آذربایجان ائشیگینده خوجالی قوربان لاری اوچون کئچیریله ن ایک آنیت الدوغونو ایفاده ائدیلدی

خوجالی سوی قیریمی ایله ایلگی دوزنله نه جک آنما تؤره ن لری:

24 فوریه: سوئد- استکهلم       25 فوریه: اینگیلتره       26 فوریه: آلمان- ماینس، ویانا، مولدوا و بالتیک اؤلکه لری و کانادا- مونترال

گفتگو با چند تن از صاحبنظران در رابطه با حقوق بشر و آموزش زبان مادری  

دویچه وله: روز ۲۱ فوریه (۲ اسفند) از سوی سازمان ملل، به عنوان روز جهانی زبان مادری اعلام شده است. در ایران آموزش زبان‌های اقوام مختلف کماکان با محدودیت‌ها و موانعی روبروست. گفتگوهایی با چند صاحب‌نظر در این باره.

روز ۲۱ فوریه برابر با دوم اسفند ماه روز جهانی زبان مادری است. سازمان ملل متحد مراسم گوناگونی را برای گرامیداشت این روز در بسیاری از کشورهای جهان برگزار می کند. سازمان ملل از دولت ها می‌خواهد که حق اقوام ساکن کشور خود را برای آموزش به زبان مادری‌شان به رسمیت بشناسند و زمینه تدریس زبان آنها را در نظام آموزشی کشورشان فراهم آورند.

در قانون اساسی ایران نیز حق آموزش به زبان مادری اقوام ساکن کشور به رسمیت شناخته شده است. اما هنوز هم، با وجود آنکه ۲۹ سال از تصویب این قانون گذشته است، این اصل به اجرا درنیامده است.

به مناسبت روز جهانی زبان مادری دویچه وله (صدای آلمان) پرسشهایی را با چند صاحب‌نظر مطرح کرد: با دكتر عبدالكريم لاهيجى، رييس جمعيت دفاع از حقوق بشر ايران و نايب رييس فدراسيون بين‌المللى جامعه‌هاى حقوق بشر، خانم صدیقه عدالتی، جامعه شناس، دکتر ضیا صدرالاشرافی ، حافظ مهین فعال فرهنگی، رضا وشاهی، مدافع حقوق بشر در امور اقلیت ها و همچنین دکتر آراز محمد سارلی، ناشر و استاد دانشگاه در ایران.

نگرانی سازمان ملل متحد از نابودی زبانها

در یکی از روزهای سرد زمستان امسال "ماری اسمیت جونز" آخرین بازمانده بومیان "ایاک" آلاسکا و تنها کسی که می توانست به زبان  این گروه از سرخ پوستان ساکن شمال غرب آمریکا سخن بگوید، در سن ۸۹ سالگی درگذشت. با مرگ او یک زبان دیگر هم در دنیا از بین رفت. از خانم جونز هفت فرزند به جای مانده،  ولی آنها قادر به سخن گفتن به زبان مادری خود نیستند، چون در آلاسکا زبان آنها ممنوع بوده و مردم بومی مجبور بوده‌اند فقط به انگلیسی صحبت کنند.

سازمان ملل متحد پیش‌بینی می‌کند که بیش از ۴۰ درصد از زبان های دنیا سرنوشت مشابهی چون سرنوشت زبان بومیان ایاک خواهند داشت. برای نجات و حفظ این زبان ها سازمان ملل و یونسکو هر ساله برنامه های متعددی را تدارک می بینند و دولت ها را برای پاسداری از زبان های رایج اقلیت های کشور خویش تشویق می کنند.

حق آموزش به زبان مادری از ابتدایی ترین حقوق انسانی است

دکتر صدیقه عدالتی، محقق و جامعه شناس، در گفتگو با برنامه فارسی صدای آلمان در مورد تاثیرات منفی محرومیت از آموزش زبان مادری توضیح داد: "یکی از ابتدائی ترین حقوق هر انسان این است که به زبان خودش صحبت بکند، بنویسد و بخواند. اینکه او از این حقوق اولیه اش محروم شود، بزرگترین ضربه ای است که به این انسان وارد می آید. چه از لحاظ ذهنی، چه از لحاظ روانی و شخصیتی این شخص همیشه دچار مشکل می شود. رابطه فکر کردن و صحبت کردن نیز از بین می رود. ما به زبان مادری خود صحبت می کنیم و فکر و اندیشه انسان بصورت کلمه از دهان آدم بیرون می آید و وقتی زبان مادری شما را ممنوع می کنند، انرژی و پتانسیل شما را می گیرند. روانشناسان می گویند که تعلیم و تربیت کودکان تا کلاس سوم و چهارم باید به زبان مادری باشد." صدیقه عدالتی در ادامه صحبت هایش به اهمیت آموزش زبان مادری با استناد به نتایج پژوهشهای متخصصان امور تربیتی و روانشناسی اشاره کرد.

دکتر عبدالکریم لاهیجی، نايب رييس فدراسيون بين‌المللى جامعه‌هاى حقوق بشر، می گوید که یکی از حقوق اساسی انسان، حق آموزش است، و اما به گفته دکتر لاهیجی "وقتی ما می گوئیم حق آموزش، در مرحله اول حق آموزش به زبان مادری است. یعنی زبانی که انسان به آن زبان نخستین کلمات بر زبانش جاری می شود؛ آن زبانی است که با پدر و مادرش و با افراد دیگر خانواده اش در نخستین روزهائی که به هر حال می تواند ارتباط برقرار کند، ارتباط برقرار می کند.  بنابر این طبیعی است که وقتی ما می گوییم حق آموزش برای انسان ها شناخته شده و دولت ها بایستی امکانات لازم را دراختیار شهروندان قرار بدهند، برای اینکه بتوانند آموزش ببینند، منظور اصلی آموزش به زبان مادری است."

دکتر لاهیجی در ادامه صحبت‌هایش گفت که جامعه بین الملل حق آموزش به زبان مادری را به رسمیت شناخته است.

تکثر زبانی در ایران و برخورد قانون و حاکمیت با آن

ولی آیا حق تدریس به زبان مادری در قوانین ایران نیز به رسمیت شناخته می شود؟ در اصل  ۱۵ قانون اساسی کشور چنین آمده است: "استفاده از زبان‌های محلی و قومی در مطبوعات و رسانه‌های گروهی و تدریس ادبیات آنها در مدارس، در کنار زبان فارسی آزاد است.“

بنابراین دولت ایران حق آموزش زبان مادری را به رسمیت شناخته است. حال چرا اصول قانون اساسی کشور اجرا نمی گردد؟ به نظر دکتر لاهیجی، رييس جمعيت دفاع از حقوق بشر ايران، اجرا نشدن اصل ۱۵ قانون اساسی ناشی از نبود رابطه شهروندی بین مردم و دولت است. دکتر لاهیجی می‌گوید: "متاسفانه در نظام هایی که روابط شهروندی بین  مردم و دولت وجود ندارد. مردم به اعتبار اینکه به هر حال کسی را به عنوان رییس دولت یا مجموعه ای را به عنوان دولت بر می گزینند، از آن شخص یا مجموعه توقع دارند که امکانات بهره مند شدن از حقوق و آزادی هایی که چه در چارچوب حقوق بشر و چه در قانون اساسی هر کشور برای مردم در نظر گرفته شده فراهم بیاورد. متاسفانه زبان کردی، آذری، بلوچی، ترکمنی و زبان مردم عرب نشین منطقه خوزستان و تمام مجموعه ای که در یک تنوع فرهنگی، قومی و حتی مذهبی مجموعه ملت ایران را تشکیل می دهند، می بینیم که آن وضعیتی که  مذهب شیعه دارد، مذاهب دیگر ندارند و آن اولویتی که زبان فارسی دارد متاسفانه زبان ها یا لهجه های دیگر ندارند. "

رضا وشاهی، فعال حقوق بشر ، به شیوه برخورد حاکمیت با زبانهای اقلیت‌های ایران انتقاد می کند: "ما در ایران می بینیم که حاکمیت همواره این زبانها را به صورت دوست نگاه نکرده و همیشه به عنوان رقیب نگاه کرده است و به شکل چیزی نگاه کرده که می تواند بنیان برافکن باشد. به هر حال باید از تجربه دیگر کشورها استفاده کرد. کشورهایی مثل سوییس که مردم به چند زبان صحبت می کنند و توانستند آن کشور را اداره بکنند و از لحاظ زبانی مشکلی ندارند. و یا کشورهایی مثل هندوستان که انبوه زبان ها در کنار هم زندگی می کنند و ما می توانیم این تجربیات را از این کشورها بگیریم. نکته دیگر این است که مسئله زبان جهانی شده، به همین خاطر سازمان ملل سال ۲۰۰۸ را سال زبان نام‌گذاری کرده و این اهمیت مسئله را می رساند. متاسفانه در ایران جمعیت های زیاد نمی توانند به زبان های مادریشان تحصیل کنند. طبعا کودکانشان افت تحصیلی دارند و نمی توانند رشد فرهنگی داشته باشند و هویتشان در معرض تهدید قرار می گیرد. شما نگذارید یک ملتی به زبان خودش صحبت بکند. بعد از دهه ها به هر حال نوعی استحاله و مشکلاتی را برای این ملت بوجود خواهد آورد."

هویت انسان و زبان مادری

دکتر ضیا صدرالاشرافی، محقق آذربایجانی، به مسئله هویت انسان و زبان مادری اشاره می کند: "هر انسانی چند هویت دارد، ولی عمیق ترین هویتش هویت زبانی است. زیرا قبل از اینکه پی ببرد چه دینی دارد، قبل از اینکه حتی به جنسیت خودش واقف بشود که مرد است یا زن و قبل از اینکه بداند هویت طبقاتی و موقعیت اجتماعی‌اش از نظر ثروت یا خرید و فروش کار چی هست و حتی قبل از اینکه بداند به کدام ملت و سرزمین تعلق دارد و پاسپورتش به کدام کشور متعلق است، به هویت زبانی می‌رسد. بقول هایدگر، فیلسوف آلمانی، انسان در خانه زبان است که فکر می کند و زبان مادری زبان ارتباطی نیست. ما در زبان ادبیات کلاسیک عرفانی مان به آن احساس و قلب می گوییم. زبان مادری قلب، احساس و الهام است. بنابراین کسانیکه با زبان مادری انسانها در می افتند در واقع با عمیق‌ترین جنبه هویت آنها مبارزه می کنند و پیروز نخواهند شد."

تاثیر خانواده‌ و رسانه‌ها در یادگیری زبان مادری

دکتر آراز محمد سارلی، استاد دانشگاه و صاحب "انتشاراتی مختوم‌قلی فراغی" در شهر گرگان در مصاحبه با دویچه وله به نقش خانواده ها در حراست از زبان مادری اشاره می کند: "اساسا زبانی مثل زبان ترکمنی خواسته ها و ویژگی های خودش را دارد، در شرایطی که الان ما زندگی می کنیم ، فکر می کنم از ابعاد مختلف قابل بررسی است. یکی از بحث ها این است که ما در جمع خانواده زبان ترکمنی را تا چه میزانی می‌توانیم استفاده بکنیم و کاربرد دارد و تا چه میزانی  زبان فارسی تاثیر گذاشته است. تاثیر زبانی یک امر عادی است. یعنی همیشه زبان ها تحت تاثیر زبان‌های مختلف، فرهنگ‌های مختلف و رفتارهایی که مثلا در گذشته از طریق تجارت بوده و الآن از طریق صدا و

دکتر آراز محمد سارلی در ادامه صحبت هایش ضمن اشاره به نقش رسانه های گروهی در کشور برای حفظ زبان، تاکید می کند که در عرصه انتشار کتاب ها و مطبوعات تا حدی دولت اجازه داده است که در مناطق ملی و قومی کشور مردم از زبان های محلی خود استفاده بکنند. سارلی گفت در صدا و سیمای استان گلستان برنامه تلویزیونی و رادیو به زبان ترکمنی هست ولی این برای حفظ یک زبان کفایت نمی کند: "بنظر من هنوز جا دارد که ساعات پخش زبان ترکمنی بیشتر از اینها بشود. پرداخت به مسائل ترکمنی و آموزش به زبان ترکمنی از طریق صدا و سیما بیشتر از اینها جایگاه دارد. همینطور در مطبوعات می توان بیشتر از اینها به آن پرداخت کرد. کاری که ما در نشریاتی مثل "یاپراق"، "فراغی" یا "صحرا" یا نشریات دیگر محلی ما که کمابیش به آن می پردازیم. ولی در عین حال کفایت کننده نیست و ما در عین حال به عنوان ناشر که ۵۰۰ عنوان کتاب چاپ کردیم که غالبا این کتاب ها در حوزه مسئله ترکمنی هست، آنجا هم این موضوع  را داریم. این هم یک بستری است که می توان زبان ترکمنی را قوام و استحکام بخشید."  

بنظر دکتر آراز محمد سارلی آموزش زبان اقوام در مدارس در حال حاضر اساسی ترین مسئله است. وی می‌گوید: "مثلا مطبوعات ترکمنی کاربرد محدودی دارند. انتشار کتاب خیلی خوب است و جمهوری اسلامی در حد خودش این امکانات را فراهم کرده، منتهی کفایت کنننده نیست. ما اگر بخواهیم زبان را به شکلی تعمیم بدهیم، پویا نگاهداریم این است که نیازمند آموزش، کتاب و معلم  و تمرین است. طبعا اگر این متحقق بشود خیلی جالب خواهد بود."

برگزاری روز جهانی زبان مادری در میان ایرانیان خارج از کشور

ایرانیان مقیم خارج نیز مراسم گوناگونی را به مناسبت روز جهانی زبان مادری برگزار می کنند. امسال در آمریکا و همچنین در برلین، پایتخت آلمان،  مراسمی بدین مناسبت برگزار خواهد شد.

حافظ مهین، یکی از سازمان‌ دهندگان این مراسم و مسئول انجمن فرهنگی آذربایجانیان مقیم شهر برلین است. وی در گفتگو با برنامه فارسی صدای آلمان در خصوص برگزاری مراسم روز جهانی زبان مادری گفت: " چهار سال است که ما این موضوع را مرتب دنبال می کنیم. هر ساله روز ۲۱ فوریه این مراسم در برلین بصورت های مختلف برگزار می شود. معمولا بصورت سخنرانی است. اهمیت این موضوع در این است که ما به عنوان انجمن فرهنگی آذربایجان بیشتر تکیه مان بر روی فرهنگ و زبان است، یعنی مبلغ زبان مادری مان هستیم ."

حافظ مهین در ادامه صحبتهایش به این اشاره می کند که از آنجا که امسال از سوی سازمان ملل متحد سال زبان اعلام شده، این مراسم  اهمیت خاصی پیدا کرده است. در مراسم برلین نمایندگان اقلیت‌های قومی کشور نیز شرکت خواهند کرد.

مدافعان حقوق بشر زبان را نه تهدید، بلکه گنجینه و ثروتی معنوی قلمداد می کنند. آنها بر حق تدریس به زبان مادری تاکید دارند و زبان را فراتر از وسیله‌ای ارتباطی می دانند.

بیانیه شماره یک؛29 بهمن‌ماه 1386

نهادی در راستای پیگیری مطالبات زبانی و فرهنگی ملت آذربایجان

تاریخچه:

پس از نخستین کنگره‌ی “زبان مادری” در دوم اسفندماه سال 1382 در تبریز که قطعنامه‌ی آن به امضای 3333 نفر رسید، گروهی از فعالین کنگره، به همراه دبیر آن، مسئولیت نشر و پیگیری مفاد قطعنامه را برعهده گرفتند. و چندین مجلد از متن قطعنامه به زبانهای مختلف  و به‌ همراه امضاهای مربوطه به بسیاری از نهادها و مراجع ذیربط داخلی و بین‌المللی، ارائه شد. نشر و پیگیری‌های بعدی آن قطعنامه طی سال بعد نیز ادامه یافت (که گزارش مربوطه بموقع به اطلاع عموم مردم رسیده‌است). این سلسله پیگیری‌ها در رابطه با قطعنامه‌ی دومین کنگره‌ی زبان مادری در دانشگاه علم‌وصنعت تهران و نامه‌های سرگشاده دیگری که در همین رابطه نوشته شده بودند نیز مستمرا در طول چهار سال اخیر ادامه یافت.

دست آخر همزمان با انتشار نامه‌ی “فردا ممکن است خیلی دیرباشد” در دیماه امسال هئیت پیگیری این نامه که درعین حال نیز از مسئولین پیگیری قطعنامه‌های فوق‌الذکر  بودند، برای اینکه این اقدامات روالی سیستماتیک داشته باشد، اقدام به تاسیس گروهی تحت عنوان کانون زبان و فرهنگ (دیل، مدنیت اوجاغی) که به‌اختصار “دمو” نامیده می‌شود، نمودند.

طبعا فعالین کانون نمی‌توانند هیچ تضمینی در به نتیجه رساندن سریع اقداماتشان به مردم بدهند، اما نهایت سعی و تلاششان را در توضیح حقانیت مطالبات مردم و حداکثر همت خویش را در نشر آگاهی همگانی از حقوق زبانی و فرهنگی به عمل خواهندآورد و ایمان دارند که استمرار فعالیت‌های کانون دست کم در درازمدت اثرات مثبت خویش را (ولو به‌طور غیرمستقیم) در تحقق این مطالبات برجای خواهد گذارد.  

اهداف و شیوه‌های فعالیت”دمو”:

کانون زبان و فرهنگ “دمو” در طرح ونشر و پیگیری مطالبات برحق مردم خویش تشکیل شده و زمینه‌ی اصلی فعالیت خویش را نیز (از میان  انبوه مسائل مختلف  اقتصادی ، اجتماعی ، سیاسی و فرهنگی)، حیطه‌ی “زبان و فرهنگ” تعریف کرده‌است.

دمو سعی خواهد کرد در چارچوب قوانین جاری، با هدف دفاع از حقوق زبانی و فرهنگی  اقوام ایرانی و  رشد و گسترش آن در قالب فعالیتهای زیر گام بردارد:

1-       پیگیری کلیه‌ی نامه‌های گروهی که در راستای مطالبه با حقوق زبانی و فرهنگی صادر شده از طریق مراجعات حضوری  و مکاتبات اداری با مجلس، قوه قضائیه و وزارتخانه‌ها و نهادهای و هر مراجع ذی‌صلاح دیگر

2- تشکیل همایش‌ها، کنگره، کنفرانس و سمپوزیوم در زمینه‌های مسائل مربوط به زبان و فرهنگ

3-  تهیه و انتشار  بیانیه و گزارش به مناسبت‌های مختلف در راستای مدافعه از حقوق زبانی و فرهنگی مردم

4 - ايجاد تفاهم، وحدت در بین مردم جهت توسعه اقتصادي و اجتماعي ، سیاسی و فرهنگی جامعه  

5- دفاع از حقوق فرهنگی کودکان در بهره‌مندی از زبان مادری

6- ارائه گزارشهایی از عملکرد کانون از طریق بیانیه‌ها و ترتیب دادن مصاحبه با رسانه‌های جمعی

و…..

اعضای مؤسس:

اعضای مؤسس “دمو” عبارتند از خانم‌ها: شهناز غلامی، ژیلا محمدخانی، شهین حیدری و سمیّه فلاحیان و آقایان منوچهر عزیزی، حمید ‌شافعی، ‌علیرضا صرافی، حسن‌ راشدی، اکبر آزاد، سعید موغانلی و علی رضائی .

بدیهی است پس از تاسیس کانون “دمو”، هئیت موسس آن منحل شده و اداره امور را منتخبین اولین مجمع عمومی بر عهده می‌گیرند.

***

قابل ذکر است کلیه‌ی شهروندان فرهیخته‌ای که علاقه‌مند به حفظ و اشاعه‌ زبان و ادبیات و فرهنگ مادریشان بوده و مفاد اساسنامه‌ کانون “دمو” را بپذیرند،مي توانند به عضویت آن درآیند و در راستای تحقق اهداف آن قبول مسئولیت نمایند.

قابل ذکر است که نحوه‌ی مراجعه به کانون جهت ارائه‌ی عضویت و …. عنقریبا به اطلاع خواهد رسید.

سیاسی یادداشت

اسفند آی نین ایکی سی، آنا دیلی گونو و اویرنجی حرکاتی نین آغیر گوره وی

ایندیکی عصیرده دونیا میللتلری هر  شئیده ن آرتیق بشر حاقلاری اوزه رینده دوروب و بو حاقلارین الده ائدیب، اثباتلاماثینا چالیشیرلار. میللتلر آرتیق دوشونوبلر کی بشر اوز ایلکین حاقلارینا یئتیشمه سه دونیادا یاشامین آرتیق بیر آنلامی اولمایاجاقدیر. آذربایجان میللی حرکتی ده دونیا ایله برابر بونو دوشونوب و او اساسدا قاباغا گئتمک ایسته ییر. اینسانین ایلکین حاقلاریندان بیریسی آنا دیلی دیر. بو مساله او قدر میللتلر ایچینده اونم تاپیب کی ایلین بیر گونو بو آدلا آدلانیب. تقویم ده اولان بعضی گونلر آذربایجان میللی حرکتینده بویوک اونمه صاحیبدیر. یقین اسفند آی نین ایکی سی دونیا اوزه ره آنادیلی گونو اولاراق تانیملانان بو گون اونلارین چوخ اهمیتلی لرینده ن بیر یسی دیر. ایکی ایلده ن آرتیق دیر کی آذربایجان میللی حرکتی و اونون اون جبهه سینده یئر آلان اویرنجی حرکاتی یئنی بیر سیاسی یاخلاشیم و تاکتیک له اوز ایستک لرینی اورتایا قویموشدور. بو سون ایکی ایلین ایچینده میللی حرکت و اوزللیکده اویرنجی حرکاتی ایکی قیرمیزی چیزگی ایچه ریسینده دورماغی باشارمیش و اونو هرکسه اعلان ائتمیشدیر. بو ایکی چیزگی نین بیریسی "آذربایجان میلتی نین اوز مقدراتینی بلیرله مه حاققی" و ایکینجی سی ایسه " تورک دیلی نین ایراندا رسمی دیل اولماسی" اولموشدور. اویرنجی حرکاتی چوخ جیددی شکلیده بو ایکی ایسته یین آرخاسیندا دورماغی باشارمیشدیر. 19 اردیبهشت اویرنجی گونو قوتلامالاری ایله بیرلیکده هر ایل اویرنجی لر آنادیلی گونون ده قوتلامیشلار. تبریز، تهران، زنجان، اورمو و دیگر شهرلرده اونیورسیته لرین تورک اویرنجی لری بو شهرلرده آغیر باسقی لارا باخمایاراق آچیق بیر شکیلده اللرینده پلاکارد آلاراق "تورک دیلی رسمی اولسون" شعارینی وئرمیشلر.

هر کسه بللی اولدوغو کیمی آذربایجان میللی حرکتی مدرن و مدنی بیر حرکت دیر. بوگونکو دونیانین شرطلری اساسیندا حرکت ائده ن میللی حرکتیمیز بئله بیر توتوم ایچینده اوزونو "دیل تبعیضی" ینه قارشی اولان بیر حرکت کیمی ده تانیملامایا باشلامیشدیر. دوزدور هله ده تام اولاراق میللی حرکتین بو یاخلاشیمی دونیا مئدیاسینا گرکلی قده ر نفوذ ائده بیلمه میش آما معین باشاریلاردا الده ائتمیشدیر. اسفند آی نین ایکی سی ائله بیر گوندورکی بو گونده آذربایجان میللتی اوز مظلوملوغون دونیایا گوستره بیله ر. بو گونو اولدوقجا دیرلندیرمک هر بیر میللی فعالین بورجودور. هئچ ده اونوتمایالیم کی زنجان شهرینده ن توتولان یولداشلاریمیزین بئله بیر توتومو دونیایا سس سالمیش دیر. آنا دیلی گونو موناسبتیله زنجان دا قهرمانجاسینا گوستری دوزنله ین سعید متین پور و اونون دوستلاری، ائله جه ده قاپانمایا محکوم اولان "جمعیت اسلامی دانشجویان زنجان" تشکیلاتی نین امکداشلاری میللی حرکتیمیز بوینوندا دانیلماز روللاری اولموشدور. بو چیزیلن یول چوخ جیددی شکیلده دوام ائتمه لی دیر. یا بیز توپلاناراق سس سالیب باغیرتی لاریمیزی دونیایا چاتدیراجاغیق و یا سسیز اوتوروب دیلیمیزین محو اولما تراژدیسی فیلیمینی سئیر ائده جه ییک. طبیعی اولاراق هر بیر گوستری نین هزینه سی وار. بو گون اویرنجی حرکاتی باشدا اولماق اوزه ره میللی فعاللاریمیز بئله بیر هزینه وئرمه ده ن چکینمه مه لی دیرلر. آنادیلی گونونده توتولماق آرتیق بیزه و میللی فعاللاریمیز بیر فخردیر. بیزی آنادیلیمیزی ایسته مک اتهامینا توتا بیله رلر، آما لونوتمایالیم کی بو توتولمالار اولمازسا میللی حرکتیمیز باشاری الده ائتمه ییب و آنا دیلیمیز آزاد اولمایاجاق. آنا دیلی گونونده توپلانیب گوستری دوزنله مک تماما بیر وطنداشین مدنی حقی دیر. بو حقی هئچ بیر سیاسی اوتوریته اینسانلاریمیزدان آلابیلمز. بورادا طبیعی کی خشونت و شددتده ن سوز ائدیلمیر. بیز چوخ سیویل و انسانی پرنسیب لر اساسیندا آنا دیلیمیزی ایسته ییریک و بوندان هئچ زامان واز کئچه بیلمه ریک. آرتیق بیزه آنادیلی شرف و حیثیت مسئله سینه چئوریلمیشدیر. بیز اونیورسیته لرده و مئیدانلاردا مدنی و ساکیتجه سینه توپلاناراق ایرانین آپارتایدی سیستمین افشا ائتمه لی یک.

بو دوغرولتودا بوتون اویرنجی قروپلارین سلیقه لرده ن آسیلی اولمایاراق سفربر اولماسی گره کیر. بوگونه قده ر چئشیدلی گوستری لرده تجربه قازانان آیدین گنجلیگیمیز آرتیق صحنه یه گلمه لی دیر.

گوستری لرله ایگیلی اونملی فاکتورلار

1-      سایی اونملی دئییل. اونملی اولان بئله بیر گونو عزیزله مک و آپارتایدین قارشیسیندا دیرنمک دیر. اونا گوره اللریمیزده بویوک پلاکاردلارلا "تورک دیلی رسمی اولسون" و "آنا دیلینده مدرسه اولمالی دیر هر کسه" اونجه ده ن بللی اولموش یئرلرده توپلانمالییق.

2-      توپلاناجاغیمیز یئرلر هر بیر اونیورسیته و بیلیم یوردونون فعال اویرنجی لری طرفینده ن دمکراتیک بیر آنلاشما اساسیندا بلیرله نه جک دیر.

3-      ایندی بو گون تبلیغات گونودور. بیزیم گوستری لریمیزین باشاریلی اولوب اولماماسی گئنیش تبلیغاتدان آسیلی دیر. ائله اونا گوره گوستری لرین شکیللری و فیلیم لری تئز حاضیرلانیب و خبرلری دونیایا چاتدیرمالی ییق. بو مسئله ایله ایلگیلی اونجه ده ن تدبیرلی اولمامیز لازیمدیر.

4-      بیز باشقا شعار وئرمه یه جه ییک و خشونت له ایشمیز اولمایاجاق. حرکتیمیزی بو چرچیوه ده ن چیخارماغا چالیشانلارین قارشیسیندا دورمالی ییق.

5-      آنا دیلینه گوره جوزوه چیخاتما و اونلاری یایما بوگونکو اورتامدا ده یرلی ایش اولا بیلر.

6-      بیز آنا دیلیمیز ایسته ییریک. بو آنا دیلی بوتون آذربایجان تورکلرینین آنا دیلی دیر. اونا گوره بیز نه حراست مامورلاری و نه ده پلیس ده ن چکینه جه ییک. مادام بیز مدنی بیر شکیلده توپلانیریق کیمسه ده ن ده قاچمامالی و رفتاریمیزین بدلین و هزینه سین اوده مه لی ییک.

گونئی آذربایجان اویرنجی حرکاتی

گله جک بیزیمدیر

گونئی آذربایجان تاریخی اثرلرینی قوروماق اوچون بیر جمعیت یاراندی

فارس شوونیستی گون کئچدیکچه گونئی آذربایجان-ین میللی تاریخی قالاینتیلارینی یوخ ائتمه یه چالیشیر. بو تاریخی قالینتیلارا صاحیب چیخماق اوچون " گونئی آذربایجان دوغال و تاریخی میراثینی ساوونما جمعیتی" " ارک قالاسی" آدیندا بیر وبلاگ ایشه باشلادی. جمعیتین مرام نامه سینی آشاغیدان اوخویا بیله رسیز.   

مرام نامه

به دنبال تشديد تخريب اماكن و ابنيه هاي باستاني و تاريخي" آذربايجان جنوبي " و نابودسازي مناطق بي بديل طبيعي آن، كه همراه با بي توجهي معنا دار "به ظاهر مسئولين" به اين موضوع صورت گرفته و به كشيده شدن وضييعت اين ميراث گرانقدر بشري به حالت بحراني انجاميده است . ما جمعي از "جوانان دانشگاهي آذربايجان " كه دقدقه دفاع از اين آثار در حال نابودي را داريم ، به فكر تاسيس وبلاگي افتاديم ، كه  وضعيت اين ميراث در حال نابود شدن را به اطلاع عموم مردم رسانده و توجه افكار عمومي را به اين موضوع بسيار ضروري جلب كرده و لزوم حفاظت از اين يادگارهاي تاريخي و طبيعي خود را يادآور سازيم .

تخريب عمدي بخش عظيم " ارك عليشاه تبريز " كه در زمانهاي مختلف و با بهانه هاي واهي ، مثل : "مسجد كردن مسجد ، بازسازي و سامان دادن به محوطه ارك ، ايجاد مصلي جديد " و  ... صورت گرفته ، نابود كردن سازمان يافته اين "فيروزه تابناك" جهان اسلام " گوي مچيد" و محوطه باستاني آن ، كه اينك تبديل به مجتمع هاي تجاري و پاساژ هاي غير ضروري شده است  ، تخريب و  نابود سازي كامل "درب تاريخي باغميشه " ، " زورخانه قديمي گيو  " و " بازار تاريخي سماورسازان تبريز " ، كه همگي در راستاي ايجاد مجتمع تجاري جديد بي قواراه از شهرداري صورت گرفته است ، " صدور مجوز تخريب خانه "ستارخان سردار ملي" در تبريز ( كه به سبب حساس شدن افكار عمومي به مسئله و مقاومت هاي مردمي ، بلاخره باز پس گرفته شد . ) ، و صدها مثال ديگر در زمينه " از بين بردن برنامه ريزي شده" ميراث تاريخي و طبيعي كل " آذربايجان جنوبي "  كه در دهه هاي اخير به بهانه هاي مختلف و در اثر بي توجهي هاي مسئله دار ، به ظاهر مسئولين سازمانهاي مرتبط با حفاظت از" ميراث فرهنگي و طبيعي" ، مورد تعرض و يا نابودي كلي قرار گرفته اند . از جمله مواردي هستند كه ، جدي بودن طرح تخريب ميراث فرهنگي و معنوي و در نتيجه " هويت ملي و واقعي " ما را نشان مي دهند .

لذا در اين موقعيت حساس ، ايجاد سازمان دهي مناسب در جهت اطلاع دهي مطلوب و هماهنگ كردن اقدامات موثر ، درجهت" دفاع از تمام داشته هاي تاريخي و طبيعي آذربايجان جنوبي " ، بسيار لازم به نظر رسيده و ايجاد پايگاه اطلاع دهي مستقل و دائمي ، كه تنها با هدف "دفاع از اين آثار معنوي و ملي" و اطلاع رساني در اين خصوص ايجاد شده و به صورت كاملا تخصصي در اين زمينه فعاليت كند ،  هدف اساسي ما را در تاسيس اين وبلاگ تشكيل داده است .      

به اين جهت اهداف كلي ازايجاد اين وبلاگ را به اين شرح اعلام ميداريم :

1- شناساندن آثار و ابنيه هاي باستاني و تاريخي آذربايجان جنوبي

2- معرفي مناطق طبيعي و  گردشگري ، در حال نابودي منطقه

3- اطلاع رساني مناسب در مورد وضيعت گذشته و حال اين "ميراث طبيعي و فرهنگي" آذربايجان جنوبي

4- تلاش از راهكارهاي قانوني و بين المللي براي دفاع حقوقي ، از ميراث ملي آذربايجان جنوبي،  مانند : ارائه شكواييه هاي قانوني به مراجع قضايي كشوري و بين المللي

5- سعي در ايجاد حس تعلق و دفاع از آثار تاريخي و طبيعي" آذربايجان جنوبي" در بين مردم و  مسئولان منطقه و فهماندن اثرات ناگوار اين قبيل تخريب ها در هويت ملي ما آذربايجانيها  

و .....

"جمعيت دفاع از ميراث فرهنگي و طبيعي آذربايجان جنوبي " ( ارك قالاسي ) گروه اي  از دانشجويان مستقل بوده و اين وبلاك نيز به هيچ حزب ، گروه ، دسته سياسي و  فرهنگي "قانوني و يا غير قانوني" وابسته نبوده و تنها با اهداف اشاره شده و با  درك حس اجحاف صورت گرفته در مورد "ميراث و داشته هاي فرهنگي آذريايجان جنوبي " تاسيس شده و در اين خصوص براي رسيدن به اهداف خود كه در حقيقت " شناسايي و دفاع از ميراث فرهنگي و طبيعي آذربايجان جنوبي " است ، به حمايتهاي عموم مردم آذربايجان با هر فكر و انديشه سياسي و اجتماعي نياز دارد. تا با همكاري همديگر تا جايي كه مي توانيم از ميراث هويتي خود پاسداري كنيم .

با اين اميد منتظر ارسال " اخبار ، گزارشات ، مصاحبه ها  ، عكس ها ، مقلات و پيشنهادات و انتقادات" شما بوده و اميد داريم ، كه اين وبلاگ را به هر صورتي كه مناسب مي دانيد ، به اطلاع دوستان و همفكران خود برسانيد .   

 "به اميد روزي كه "ميراث هويتي و طبيعي آذربايجان جنوبي" از هر گزند و آسيبي در امان باشد . "

" جمعيت دفاع از ميراث فرهنگي و طبيعي آذربايجان جنوبي "

" ارك قالاسي "

برلین ده یاشایان آذربایجانلی لار دونیا آنادیلی گونون قئید ائده جک لر

 برلین ده فعالیت گوستره ن آذربایجان کولتور اوجاغی نین وئردیگی معلوماتا گوره بو اوجاق آنادیلی گونو موناسیبتی ایله بو ایلده او بیری ایللره تای بیلیمسل عزیزله مه توره نی کئچیره جک. 22 فورال 2008 ساعت 18 ده دوزنله نه جک توره نه بیر چوخ سایدا آذربایجانلی نین قاتیلاجاغی گوزله نیر. آذربایجانین تانینمیش یازارلاریندان اولان یونس شاملی، هدایت سلطان زاده و ... بو توره نده چیخیش ائده جک لر.

آذربایجانلی معلیم هدایت ذاکر آجلیق آکسیاسی کئچیره جک

دونیا آنا دیلی گونونده: آجلیق گؤره وی، اعتیراض سَسی

30 میلیون دان آرتیق یاشایان تورک آذربایجان لی ایران اؤلکه سینده، هله ده 21 اینجی یوز ایل لیک ده اؤز آنا دیل لرینده تحصیل ائتمک دن محروم قالیب لار- بیر حالدا کی باشقا اؤلکه لرده بو سوروم(Sorum) ایل لردیر آرادان قالدیریلیب و اینسان لار اؤز یلکین و دوغال حاق لارینا مالیک دیرلر.

هر بیر اینسان دونیایا گؤز آچاندان سونرا اؤز آناسینین دیلی اولاراق بسله دییی شیرین لای لاسی ایله، گئجه گوندوز ایل لره قاتیب - بویویوب، آیاق توتوب و گؤزله ییرکی اوخول لاردا اؤز آنا دیلینده سؤزلر- کلمه لر و جمله لری اؤیره نیب - دوشونسون و دونیایا گئنیش لی باخارکن قانادلانیب و اؤزونه عایید اولان توپلومون قوُللوغوندا چالیشسین.

آنلامی، بوتون «توپلوم» (جامعه) اؤز کیملیک لرینده یاشاییب دونیا اینسانلار بیرلشیمین یولوندا، آیاق لانسین لار.

آما بو اینسان اوُشاق لیق چاغیندان، دوشونجه لرینی داها داورانیش لارینی، ایلک مکتبه آتدیم قویاندان سونرا اؤز دیل ایله کاغیذ اوستونه گتیرنمه سه، ان بؤیوک روانی گرگین لیک لرله اوز- اوزه اولوب فیکیر و آغیز ایلگی لری آردان قوپاریلیب، سونوج دا آسئمیله اولاجاق دیر. نهایت ده اینسان مَسخ اولوب، باشقا باخیش ایلا دیری ایکن اؤلور!

بو اوزدن غیر دولتی موسسه و قوُروم لار 1996 ایلینده بارسلونا دا توپلانیب اینسان حاق لارینین جهانی اعلانینا آسیلاراق دیل حاق لارینین دونیا بیانیه سینی ایمضالاییب دیل اؤزگورلویونو - اونون باغیمسیز فورمادا قوُللاندیغینی بوتون دونیا اؤلکه لرینه سَس لَندیریب - بیلیندیردی لر.

بیزیم اؤلکه ده ده اینسان لار، مکتب لرده اؤز دیلینده یازیب و اوخوماسی، آنا یاسانین 15- اینجی مادده سینده، آیدین جا قید اولونموشدور .

بئله لیکله، من « هدایت ذاکر » بیر معللیم اولاراق بو اؤلکه نین اوُشاق لاری داها گنج لرینین آیدین گله جه یی و  آنلاملی یاشام لاری و یوُردون آرتیق گلیشمه سی اوچون، بوتون مسئول لاردان 15- اینجی اصلین ایجرا اولونماسینی ایسته یه رک، اسفند-ین 2-سی جوما آخشامی (21 فئوریه 2008) دونیا آنا دیلی گونو موناسیبت ایله آجلیق گؤره وینی گئچیره جه یم.

آنا دیلی گونو بوتون اینسان لار و آذربایجان میللتینه اوُغورلو اولسون .